የአሜሪካው ኤፍ-15 ጄት በኢራን ሰማይ ላይ ከመውደቁ በፊት ያጋጠመው አስገራሚ ክስተት፤ “የጄሊፊሽ ቅርጽ ያላቸው ድሮኖች ከበቡን”

 
ሰኔ 17 ቀን 2018(መናኸሪያ ሬዲዮ)በቅርቡ በኢራን የአየር ክልል ውስጥ የተመታው የአሜሪካ አየር ኃይል ኤፍ-15 ኢ ስትራይክ ኢግል ተዋጊ ጄት ፓይለት አውሮፕላኑ ከመውደቁ ጥቂት ቅጽበታት በፊት በባህር ውስጥ እንደሚኖረው «ጄሊፊሽ» ቅርጽ ያላቸው ያልተለመዱ የኢራን ድሮኖች ስብስብ ማየቱን ገለጸ። ሲኤንኤን እንደዘገበው የጄቱ መውደቅ በኢራንና በአሜሪካ መካከል እየተካሄደ ባለው ግጭት የመጀመሪያው የአሜሪካ ተዋጊ አውሮፕላን የውጊያ ኪሳራ ሆኖ ተመዝግቧል።
 
ፓይለቱና የጦር መሳሪያ ቁጥጥር መኮንኑ በዛግሮስ ተራሮች ላይ በተካሄደ አደገኛ የአሜሪካ ልዩ ኃይል ፍለጋና ማዳን ዘመቻ በሰላም ከተረፉ በኋላ ለደህንነት ባለስልጣናት በሰጡት የምስክርነት ቃል በሰማይ ላይ «የድሮን ፈንጂ ቀጠና» የነበረ ይመስል እንደነበር አስረድተዋል። ትላልቅ እናት ድሮኖች ከእነሱ በታች እንደ ጄሊፊሽ እግሮች የተንጠለጠሉ ትናንሽ ድሮኖችን አስከትለው በመቀናጀት በአንድነት ይንቀሳቀሱ እንደነበር የገለጸው ፓይለቱ ሁኔታውን «ልክ እንደ ባዕድ ፍጡር የሚገርም ክስተት ነበር» ሲል ገልጾታል።
 
ይህ ክስተት በአሜሪካ የስለላ ማህበረሰብ ዘንድ ሰፊ ክርክርና ስጋት ፈጥሯል። አንዳንድ የወታደራዊ ተንታኞች እንደሚሉት ይህ የኢራን ጄሊፊሽ መሰል የድሮን አሰላለፍ ቴክኖሎጂ «ዋን ቱ ሜኒ ሜሽድ ኔትወርኪንግ» የተባለውን እጅግ የረቀቀ የድሮን መንጋ የማዘዣ ስልት ሊያሳይ ይችላል። ይህ ቴክኖሎጂ አንድ ኦፕሬተር ወይም ዋና ድሮን በመቶዎች የሚቆጠሩ ትናንሽ ድሮኖችን በራሳቸው ፍላጎት አየር ላይ ቅርጽ ይዘው እንዲበሩና የጠላት ጄቶችን እንዲያደናቅፉ የሚያስችል ሲሆን ኢራን ይህንን አቅም ከሩሲያ ወይም ከቻይና ወታደራዊ ድጋፍ አግኝታ ሊሆን እንደሚችል ተገምቷል።
 
በሌላ በኩል አንዳንድ የአሜሪካ የስለላ ባለስልጣናት በፓይለቱ መግለጫ ላይ ጥንቃቄ ማድረግ እንደሚገባ ያሳስባሉ። ፓይለቱ ከአውሮፕላኑ በሚወረወርበት ወቅት በደረሰበት ከባድ የአእምሮ መናወጥና በነበረበት ከፍተኛ የውጊያ ጭንቀት ምክንያት የተፈጠረ የተሳሳተ ግንዛቤ ሊሆን እንደሚችል በመግለጽ የጄቱ መውደቅ ትክክለኛ መንስኤ ላይ ምርመራው መቀጠሉን አስታውቀዋል።
__

ሀሳብ እና’ሳ’ፍራለን